(Yeni) Poka Yoke

Giriş

Operasyonlarda tüm insan kusurlarını tamamen ortadan kaldırmak imkansızdır

Fakat kazara ya da dikkatsizlikle yapılanları ve kusurları ortadan kaldırmak mümkün olabilir

Kusurlar ve yanlış davranışlar; kusurdan hemen sonra geribildirim ve aksiyonun verilmesini sağlayan aygıt, düzenek ve sistemlerle hataya dönüşmeden engellenebilir


İki Farklı Yaklaşım

Hatalı Yaklaşım

İnsanlar sıklıkla hata yaparlar.

Hata yapmak doğaldır.

Bu yaklaşımda; üretimdeki hatalar kalite kontrol veya müşteri tarafından tespit edilir.

Doğru Yaklaşım

Her türlü insan hatası azaltılabilir ve ortadan kaldırılabilir.

İyi bir eğitim ve yönetim sistemi ile bu hatalar önlenebilir.


Tipik Hata Türleri

İnsan Davranışları

.Unutkanlık
.Yanlış Anlama
.Yanlış Tanımlama
.Tecrübe Eksikliği
.Kuralları İhmal Etme
.Dikkatsizlik
.Ağır Kalma
.Standart ve Eğitim Eksikliği
.Umulmadık Olaylar
.Kasıtlı Hatalar

Hata Türleri

.Atlanmış Süreç Adımları
.İşleme Kusurları
.Parça Ayarında Kusurlar
.Eksik Parçalar
.Hatalı Parçalar
.Hatalı İşlenmiş Parçalar
.İşlem Yapamama
.Sabitleme Kusurları
.Ekipman Ayar Kusurları
.Kalıp, Fikstür ve Bağlayıcılarda Dizayn Değişikliği


Poka Yoke Nedir?

Japonca bir terimdir

Poka

Yoke

Dikkatsiz Hareket
ve Kusur

Kaçınmak

Poka Yoke araçları insanların dikkatsizce ve kusurlu hareket yapmasını önleyen ya da hata oluşmadan kusurlarını fark etmelerini sağlayan sistemlerdir

Herkes kusurlu veya dikkatsiz hareketlerde bulunabilir. Poka Yoke‘nin amacı hataya dönüşmeden engellemektir


Poka Yoke’nin Faydaları

Prosedürler ve iş talimatlarının usulüne göre yerine getirilmesini sağlar

Bir hata gerçekleştiğinde prosesi durdurur veya sinyal verir

Kusurlu hareketlere sebep olacak olasılıkları ortadan kaldırır

Ürün ya da sürecin zarar görmesini engeller

Ekipmanın zarar görmesini engeller

İnsanların zarar görmesini engeller


Poka Yoke Araçları

Örnek Araçlar

Doğru Eşleşme Kontrolü

Hata Tespiti ve Alarmlar

Sensörler

Göstergeler

Kontrol Listeleri


Poka Yoke Örnekleri

Gösterge Eksikliği – Vana Açma - Kapama Hatası

PROBLEM
Uygulama kriterlerinin eksikliği nedeniyle gerçekleşen hatalar

SONRA
.Açma kapatma yönleri farklı etiket ve boyalarla görselleştirildi
.Açma – Kapama seviyesi için vana boynu renklendirildi

ÖNCE
Vananın açma ve kapama koşulları ile ilgili herhangi bir gösterge olmadığı için , daha fazla açmak veya iyice kapatmak için gereksiz efor sarf ediliyor. Ayrıca vana da kırılabiliyor

ÇÖZÜM
Vananın açma kapama yönlerinin ve koşullarının görünür / anlaşılır hale getirilmesi

AKSİYON
Vananın açma ve kapama yönleri ve maksimum açma – kapatma koşulları görsel etiketlerle tanımlanması


Poka Yoke Örnekleri

Hatalı Ölçüm – Gösterge Okuma Hatası

PROBLEM
Malzeme tiplerine göre taşıyıcı kapların kullanımına ait bir kural olmadığı için, belirli bir malzeme tipi için kendine yakın olan taşıyıcı kap farklı olsa da kullanılabiliyor

SONRA
Her malzeme tipi ve onların farklı miktarları için spesifik taşıyıcı kaplar tanımlandı. Farklı miktarda malzemeler için farklı büyüklükte kaplar A ve B malzemesini ayırt edecek şekilde renklendirildi.

ÖNCE
A ve B hammaddesi plastik taşıyıcılara aktarılıyor, taşınıyor, ölçülüyor ve besleyeceği tankın en yakınına taşınıyor. Vardiya değiştiğinde operatör A malzemesi yerine B malzemesini tanka yanlışlıkla döküyor. Malzeme tipi ve ölçüm değeri etiket üzerinde yazsa da , taşıyıcı kabın renginin aynı olması hataya sebebiyet veriyor

ÇÖZÜM

Malzeme tiplerine göre taşıyıcı kapların ayrıştırılması

AKSİYON
Yeteri kadar taşıyıcı kap miktarına sahip olunmasının sağlanması A ve B malzemeleri için farklı miktarlar için yeteri kadar kapların sistemde olmasının sağlanması

YUKARI

28.KALİTE KONGRESİ ÇALIŞTAYLARI 25 KASIM 2019